AEGISdawniej drzwischronowe.pl Zapytaj o dobór →
Baza wiedzyOPCW · WHO · IAEA · Bertin Environics

Ochrona przed skażeniami: BŚT, TŚP, skażenia biologiczne i promieniotwórcze

Czym są bojowe środki trujące i toksyczne środki przemysłowe, jak działają na człowieka, jak je wykryć i jak chroni przed nimi budowla ochronna. Na końcu zebraliśmy zasady reagowania z poradników międzynarodowych.

Opracowanie informacyjne, nie zastępuje porady medycznej ani poleceń służb. W razie zagrożenia dzwoń pod numer 112 i śledź Alert RCB.

01rodzaje

Cztery grupy zagrożeń

W ochronie ludności i budownictwie ochronnym rozróżnia się skażenia chemiczne, biologiczne i promieniotwórcze. Wśród chemicznych odrębną grupą są toksyczne środki przemysłowe, bo zagrażają także w czasie pokoju.

Bojowe środki trujące

Substancje opracowane jako broń chemiczna: paralityczno-drgawkowe, parzące, ogólnotrujące i duszące. Działają w bardzo małych stężeniach.

BŚT · ang. CWA

Toksyczne środki przemysłowe

Chlor, amoniak, fosgen, siarkowodór i inne substancje przemysłowe. Zagrożenie przy awarii zakładu, katastrofie w transporcie lub celowym ataku.

TŚP · ang. TIC

Skażenia biologiczne

Bakterie, wirusy i toksyny w postaci aerozolu. Objawy pojawiają się po godzinach lub dniach, więc skażenie łatwo przeoczyć.

ang. BWA

Skażenia promieniotwórcze

Opad promieniotwórczy po wybuchu jądrowym lub awarii elektrowni oraz materiał rozproszony „brudną bombą”. Promieniowanie gamma przenika przez przegrody.

opad · RDD
02BŚT

Bojowe środki trujące: klasy, objawy, zagrożenia

Bojowe środki trujące (BŚT) to substancje chemiczne opracowane do rażenia ludzi. Ich produkcję i użycie zakazuje Konwencja o zakazie broni chemicznej, nadzorowana przez OPCW. Mimo to były używane w ostatnich latach, m.in. w Syrii, a nowiczok w zamachach w Salisbury (2018). Klasyfikację i objawy podajemy za poradnikiem medycznym OPCW.

KlasaPrzykładyJak działaTypowe objawyKiedyPróg alarmu ChemProX*
Paralityczno-drgawkowe
ang. nerve agents
sarin (GB), soman (GD), tabun (GA), cyklosaryna (GF), VX, nowiczokBlokują enzym acetylocholinoesterazę i zaburzają przewodzenie nerwowezwężenie źrenic, łzawienie, ślinotok, duszność, potliwość, drżenia mięśni, drgawki, utrata przytomnościpary: sekundy–minuty; przez skórę: do kilku godzin0,38 mg/m³
Parzące
ang. blister agents
iperyt siarkowy (HD), iperyt azotowy (HN3), luizyt (L)Uszkadzają skórę, oczy i drogi oddechowe; iperyt działa także ogólnoustrojowozaczerwienienie i pęcherze na skórze, zapalenie spojówek, chrypka, kaszeliperyt: objawy po 2–24 h, bez bólu przy kontakcieHD, L: 3,9 · HN3: 2,2 mg/m³
Ogólnotrujące
ang. blood agents
cyjanowodór (AC), chlorocyjan (CK)Blokują oddychanie komórkoweprzyspieszony oddech, zawroty i ból głowy, nudności, drgawki, utrata przytomnościsekundy–minuty50 mg/m³
Duszące
ang. choking agents
fosgen (CG), chlor (CL)Uszkadzają drogi oddechowe i płuca, prowadzą do obrzęku płuckaszel, pieczenie oczu i gardła, ucisk w klatce piersiowej, dusznośćchlor: od razu; fosgen: obrzęk płuc nawet po kilku–kilkunastu godzinachCL: 29 · CG: 8 mg/m³
Drażniące i toksynyśrodki drażniące (np. CS), rycyna, saksytoksynaPodrażnienie oczu i dróg oddechowych; toksyny białkowe działają ogólnoustrojowołzawienie, kichanie, pieczenie skóry; przy toksynach objawy narastają z opóźnieniemminuty (drażniące), godziny (toksyny)—
Opracowanie na podstawie poradnika OPCW „Practical Guide for Medical Management of Chemical Warfare Casualties”. *Progi alarmowe trybu „CWA Standard 5.x” detektorów ChemProX i ChemProX-DS wg karty Bertin Environics; obejmują także sygnał ogólny „wykryto substancję chemiczną” dla mieszanin i stężeń niebezpiecznych.

Drogi wnikania

  • Oddechowa — pary i aerozole; najszybsza i najgroźniejsza droga, przed którą chroni maska lub filtrowentylacja.
  • Przez skórę i oczy — krople i ciecze; VX i iperyt są mało lotne i długo utrzymują się na powierzchniach.
  • Pokarmowa — skażona woda i żywność; dlatego w budowli ochronnej przechowuje się zapas wody i żywności w strefie czystej.

Trwałość w terenie

  • Nietrwałe (np. sarin, cyjanowodór, fosgen) — szybko parują; zagrożenie oddechowe przez minuty–godziny.
  • Trwałe (np. VX, iperyt) — utrzymują się na powierzchniach przez dni; zagrażają przy kontakcie i wtórnym skażeniu.
  • Skażona odzież i obuwie wnoszą BŚT do wnętrza, dlatego wejście do schronu prowadzi przez śluzę i punkt zabiegów sanitarnych.
03TŚP

Toksyczne środki przemysłowe: zagrożenie także w czasie pokoju

Toksyczne środki przemysłowe (TŚP) są wytwarzane, magazynowane i przewożone w dużych ilościach. Wyciek z cysterny kolejowej, zakładu chemicznego czy stacji uzdatniania wody może skazić obszar o promieniu kilku kilometrów. W czasie konfliktu zakłady chemiczne są też potencjalnym celem ataku.

SubstancjaGdzie występujeWzględem powietrzaGłówne działanieUwagi dla schronienia
Chloruzdatnianie wody, baseny, przemysł chemiczny, transport kolejowycięższy (ok. 2,5×)duszące, drażniące oczy i drogi oddechowegromadzi się w piwnicach i zagłębieniach; niehermetyczne podziemia są niebezpieczne
Amoniakchłodnie, zakłady spożywcze, nawozylżejszyżrące, drażniące oczy i drogi oddechoweunosi się, ale przy dużym wycieku tworzy zimną, ciężką chmurę przy ziemi
Fosgenprodukcja tworzyw sztucznych (półprodukt)cięższyduszące, opóźniony obrzęk płucsłaby zapach; objawy mogą pojawić się po wielu godzinach
Siarkowodóroczyszczalnie, rafinerie, biogazownie, kanałycięższyogólnotrujące, porażenie węchuprzy wysokim stężeniu przestaje być wyczuwalny
Cyjanowodórgalwanizernie, przemysł chemiczny, pożary tworzywnieco lżejszyogólnotrujące, szybkietakże produkt spalania; groźny przy pożarze w otoczeniu czerpni
Dwutlenek siarki, chlorowodórenergetyka, przemysł chemicznycięższedrażniące, żrącepodrażnienie oczu i dróg oddechowych już w niskich stężeniach
Tlenek węglapożary, spalinyporównywalnyogólnotrujące, bez zapachunie jest zatrzymywany przez węgiel aktywny; przy pożarze schron przechodzi w izolację
Opracowanie ogólne na podstawie materiałów CDC/ATSDR i OPCW. Szczegółowe zagrożenia dla obiektu wynikają z analizy otoczenia: zakładów o zwiększonym ryzyku, bocznic, rurociągów i tras przewozu materiałów niebezpiecznych.
Ciężkie gazy, np. chlor, spływają do piwnic i niehermetycznych pomieszczeń podziemnych piwnica / ukrycie gaz gromadzi się schron hermetyczny nadciśnienie ≥ 50 Pa filtropochłaniacz chmura chloruprzy ziemi ↓ wywiew przez WKS
Wniosek dla projektu. Ukrycie niehermetyczne w kondygnacji podziemnej nie chroni przed ciężkimi TŚP, a może być wręcz pułapką. Ochronę daje schron o konstrukcji hermetycznej z urządzeniem filtrowentylacyjnym utrzymującym nadciśnienie, z detekcją na czerpni powietrza i z trybem izolacji na wypadek stężeń przekraczających możliwości filtropochłaniacza.
04biologiczne

Skażenia biologiczne

Środki biologiczne to chorobotwórcze bakterie, wirusy i toksyny pochodzenia biologicznego rozproszone w powietrzu jako aerozol. WHO w wytycznych „Public health response to biological and chemical weapons” podkreśla, że skażenie biologiczne często wykrywa się dopiero po zachorowaniach, z opóźnieniem dni.

Charakterystyka zagrożenia

  • Bakterie (np. laseczka wąglika), wirusy i toksyny (np. rycyna, toksyna botulinowa).
  • Groźne cząstki mają zwykle wielkość 0,5–10 µm i wnikają głęboko do płuc.
  • Brak zapachu i natychmiastowych objawów; objawy po godzinach lub dniach.
  • Niektóre choroby przenoszą się z człowieka na człowieka, co wymaga izolacji chorych.

Ochrona w budowli ochronnej

  • Filtr absolutny HEPA w filtropochłaniaczu Temet zatrzymuje ≥ 99,995 % cząstek 0,3 µm, czyli z zapasem cały zakres aerozoli biologicznych.
  • Nadciśnienie w strefie czystej uniemożliwia napływ aerozolu przez nieszczelności.
  • Detektor ENVI BioScout wykrywa aerozol biologiczny metodą fluorescencji UV w czasie rzeczywistym i pobiera próbkę do identyfikacji.
  • Izolatka przy punkcie pomocy medycznej oddziela osoby z podejrzeniem choroby zakaźnej.
05promieniotwórcze

Skażenia promieniotwórcze

Źródłem skażenia może być opad promieniotwórczy po wybuchu jądrowym, awaria elektrowni jądrowej albo urządzenie rozpraszające materiał promieniotwórczy (tzw. brudna bomba). Zagrożeniem jest zarówno promieniowanie zewnętrzne, jak i wdychanie lub połknięcie pyłu promieniotwórczego.

≥ 100×

osłabienie promieniowania gamma w ukryciach U-2 i U-3

Dz.U. 2025 poz. 1548, § 3
≥ 1000×

osłabienie w schronie S-1; w S-2 i S-3 ≥ 1500×

§ 3
24h

minimalny czas pozostania w schronieniu wg Ready.gov, jeśli służby nie zdecydują inaczej

Ready.gov
90%

materiału promieniotwórczego można usunąć, zdejmując odzież wierzchnią

Ready.gov

Zasada: czas, odległość, osłona

  • Czas — im krócej przebywasz w skażonym miejscu, tym mniejsza dawka. Moc dawki z opadu szybko spada w pierwszych godzinach i dniach.
  • Odległość — IAEA zaleca wstępne strefy wygrodzenia od 30 m (nieosłonięte źródło) do 400 m i więcej (podejrzenie bomby).
  • Osłona — masa przegród (beton, grunt) osłabia promieniowanie gamma; dlatego rozporządzenie określa wymagane krotności osłabienia.

Wykrywanie i kontrola

  • Sonda RanidX monitoruje moc dawki promieniowania gamma i X przy czerpni powietrza i wejściach.
  • RanidProFX identyfikuje izotopy, z możliwością zdalnej konsultacji z ekspertem.
  • Radiometr SaphyRAD MS i moduł ChemProX RDM służą do kontroli osób i sprzętu w śluzie.
  • Filtr HEPA zatrzymuje pył promieniotwórczy w powietrzu nawiewanym.
06budynki

Dlaczego budynki są szczególnie wrażliwe na skażenia

Bertin Environics w opracowaniu o monitoringu skażeń w budynkach wskazuje, że zwykłe przepisy budowlane nie uwzględniają ochrony przed uwolnieniem substancji chemicznych, biologicznych i promieniotwórczych, a ludzie spędzają w budynkach 80–90 % czasu.

Duże zagęszczenie ludzi

Biura, szkoły, szpitale i dworce gromadzą wiele osób przez wiele godzin.

Słabe rozcieńczenie

W zamkniętej przestrzeni stężenie substancji spada znacznie wolniej niż na otwartym terenie.

Wentylacja rozprowadza skażenie

Instalacja wentylacyjna i ruch ludzi przenoszą substancje po całym budynku w ciągu minut.

Poczta i dostawy

Przesyłki i ładunki są możliwą drogą wprowadzenia substancji do wnętrza.

Bertin EnvironicsRozprzestrzenianie skażeń w budynku: czerpnie, wejścia i kondygnacje — grafika Bertin Environics
Skażenie wchodzi czerpniami i wejściami, a wentylacja rozprowadza je po budynku. Grafika: Bertin Environics.

Skutki incydentu to nie tylko ofiary, ale też długotrwała i kosztowna dekontaminacja oraz przerwa w działaniu obiektu. Wczesne ostrzeganie pozwala uruchomić filtrowentylację, zamknąć przepustnice i rozpocząć działania potwierdzające, zanim skażenie się rozprzestrzeni.

07wykrywanie

Detekcja i wykrywanie skażeń: X-System Bertin Environics

System wczesnego ostrzegania ma dwie warstwy. Warstwa zewnętrzna monitoruje powietrze przy czerpniach i na zewnątrz, warstwa wewnętrzna — pomieszczenia przy wejściach i wybranych strefach. Rozmieszczenie czujników wynika z analizy zagrożeń i podatności obiektu.

Typowe miejsca montażu czujników wg Bertin Environics

Czerpnie powietrzaskażenie przed wejściem do instalacji
Wejściaskażenie wnoszone przez ludzi
Sale konferencyjnemiejsca dużego zagęszczenia
Przyjmowanie poczty i ładunkówwprowadzenie substancji z zewnątrz
Dachymonitoring otoczenia budynku
Bertin EnvironicsStacjonarny detektor skażeń chemicznych ChemProX-DS

BŚT · TŚPChemProX-DS

Stacjonarny detektor i węzeł systemu; przekaźniki do sterowania filtrowentylacją, Modbus do systemu zarządzania budynkiem.

Bertin EnvironicsRęczny detektor skażeń chemicznych ChemProX

kontrola osóbChemProX

Ręczny detektor do potwierdzania alarmu, rozpoznania i kontroli osób w śluzie.

Bertin EnvironicsModuł promieniowania ChemProX RDM

promieniowanie γ, XChemProX RDM

Moduł do ChemProX: licznik Geigera–Müllera, 0,04 µSv/h – 100 mSv/h.

Bertin EnvironicsWielosondowy radiometr SaphyRAD MS

α, β, γ, X, nSaphyRAD MS

Radiometr z wymiennymi sondami, obsługa w odzieży ochronnej, tryb symulacji do szkoleń.

Co wykrywa detektor chemiczny

  • Wszystkie klasy BŚT z tabeli powyżej, z sygnałem dla klasy (paralityczne, parzące, ogólnotrujące, duszące).
  • Wybrane TŚP w trybach przemysłowych oraz sygnał ogólny dla mieszanin w niebezpiecznym stężeniu.
  • Detekcja ortogonalna: spektrometria ruchliwości jonów (IMS) z otwartą pętlą i czujniki półprzewodnikowe, co ogranicza fałszywe alarmy.

Co dzieje się po alarmie

  • Przekaźnik przełącza urządzenie filtrowentylacyjne na filtrowentylację i zamyka obejście zaworem hermetycznym.
  • Sygnalizacja w schronie i komunikat w oprogramowaniu EnviScreenX z procedurą postępowania.
  • Obsługa potwierdza skażenie detektorem ręcznym i kontroluje nadciśnienie miernikiem YM-3.

Detekcja skażeń: system Bertin Environics →

08ochrona

Jak budowla ochronna chroni przed skażeniami

Rozporządzenie MSWiA w sprawie warunków technicznych dla budowli ochronnych wymaga, by schron chronił przed skażeniem środowiska wewnętrznego. Służą temu płaszczyzna hermetyzacji, nadciśnienie, filtrowentylacja, izolacja i kontrola wejścia.

ZagrożenieŚrodek ochronyWyposażenie
Pary BŚT i TŚP w powietrzu zewnętrznymFiltrowentylacja ≥ 3 m³/h na osobę przez filtropochłaniacz (§ 43)Urządzenia filtrowentylacyjne Temet ESL, filtropochłaniacze ES
Napływ skażonego powietrza przez nieszczelnościNadciśnienie ≥ 50 Pa w filtrowentylacji (§ 41), płaszczyzna hermetyzacjiWywiewne klapy schronowe YV, zawory hermetyczne KS, miernik YM-3
Aerozole biologiczne i pył promieniotwórczyFiltr absolutny HEPA, nadciśnienieFiltropochłaniacze ES (≥ 99,995 % dla 0,3 µm), filtry przeciwpyłowe ESIS
Stężenia przekraczające możliwości filtrów, pożar, tlenek węglaIzolacja ≥ 4 h przy nadciśnieniu ≥ 20 Pa (§ 41)Zawory hermetyczne KS, regeneracyjne usuwanie CO₂ ESL-CO₂, zasilanie tlenem LKJ-O₂
Skażenie wnoszone przez ludziŚluza powietrzna z drzwiami hermetycznymi (§ 18), punkt zabiegów sanitarnychDrzwi ochronno-hermetyczne SO, detektory ręczne ChemProX, SaphyRAD MS
Późne zauważenie skażeniaUrządzenia do wykrywania skażeń w strefie technicznej (§ 32)ChemProX-DS, ENVI BioScout, RanidX, EnviScreen
Promieniowanie gamma z opaduOsłabienie ≥ 100× (U-2, U-3), ≥ 1000× (S-1), ≥ 1500× (S-2, S-3)Konstrukcja przegród i warstwa gruntu; projekt OPBS
09reagowanie

Jak reagować na skażenie: zasady z poradników międzynarodowych

Poniżej streszczamy zalecenia dla ludności z poradników CDC i Ready.gov (USA), JESIP (Wielka Brytania) oraz IAEA. W Polsce zawsze stosuj się do komunikatów służb, Alertu RCB i poradnika „Bądź gotowy” Rządowego Centrum Bezpieczeństwa.

1

Wejdź do budynku

  • Wejdź do solidnego budynku, zamknij drzwi i okna.
  • Wyłącz wentylację, klimatyzację i ogrzewanie nadmuchowe.
  • Przy promieniowaniu: piwnica lub środek budynku, z dala od okien.
  • Przy ciężkich TŚP (chlor): unikaj niehermetycznych piwnic, wybierz wyższe kondygnacje.
CDC · Ready.gov
2

Uszczelnij i zostań

  • Wybierz pomieszczenie z małą liczbą okien, najlepiej z dostępem do wody.
  • Zaklej taśmą otwory wentylacyjne i szczeliny drzwi, okna przykryj folią.
  • Przy skażeniu promieniotwórczym zostań co najmniej 24 h.
  • Wyjdź dopiero po odwołaniu zagrożenia.
CDC · Ready.gov
3

Słuchaj komunikatów

  • Radio, telewizja, Alert RCB, komunikaty wojewody i gminy.
  • Działaj tylko na podstawie oficjalnych informacji; nieoficjalne mogą wprowadzać w błąd.
  • Poinformuj bliskich, gdzie jesteś.
IAEA · CDC

Po kontakcie z substancją: „Remove, Remove, Remove” (JESIP, Wielka Brytania)

1

Oddal się

Opuść miejsce skażenia, wyjdź na świeże powietrze, najlepiej pod wiatr i wyżej. Nie wąchaj substancji.

2

Zdejmij odzież

Zdejmij odzież wierzchnią, nie przeciągając jej przez głowę. Nie zdzieraj tego, co przywarło do skóry. Nie jedz, nie pij, nie pal.

3

Usuń substancję

Usuń substancję ze skóry suchym, chłonnym materiałem, od twarzy w dół. Gdy skóra piecze lub swędzi, spłukuj ją dużą ilością wody.

Pierwsze 15 minut po skażeniu decyduje o skuteczności tych działań. Zadzwoń pod numer 112 i nie jedź samodzielnie do szpitala, aby nie przenosić skażenia. Dekontaminacja sucha jest domyślna przy substancjach chemicznych; mokrą stosuje się przy substancjach żrących, biologicznych i promieniotwórczych.

Sygnały, że mogło dojść do skażenia

  • Kałuże cieczy, mgła lub chmura oparów, krople lub film na powierzchniach.
  • Nietypowy zapach (nigdy nie sprawdzaj go celowo).
  • Kilka osób jednocześnie z drżeniem mięśni, drgawkami, dusznością, podrażnieniem oczu lub skóry, nudnościami, potami lub dezorientacją.
  • Przy środkach biologicznych i promieniotwórczych objawy mogą wystąpić po minutach, godzinach lub dniach.

W budowli ochronnej: procedura obsługi

  • Alarm detektora lub komunikat służb → przełączenie na filtrowentylację i zamknięcie obejścia.
  • Kontrola nadciśnienia (≥ 50 Pa) miernikiem YM-3; przy pożarze lub bardzo wysokich stężeniach → izolacja.
  • Wpuszczanie osób tylko przez śluzę; kontrola skażeń detektorem ręcznym i dekontaminacja w punkcie zabiegów sanitarnych.
  • Prowadzenie dziennika zdarzeń; EnviScreenX zapisuje alarmy i pomiary.
10źródła

Poradniki międzynarodowe i źródła

Opracowania organizacji międzynarodowych i służb, na których oparliśmy tę stronę. Dokumenty są w języku angielskim, poza poradnikiem RCB.

OPCW

Practical Guide for Medical Management of Chemical Warfare Casualties

Poradnik medyczny Organizacji ds. Zakazu Broni Chemicznej: środki parzące, paralityczne, duszące, ogólnotrujące, drażniące i toksyny.

OPCW · wyd. 2019
WHO

Initial clinical management of patients exposed to weaponized chemicals

Wytyczne WHO dla personelu medycznego: identyfikacja skażonych, ochrona, dekontaminacja, segregacja i leczenie.

WHO · czerwiec 2026
WHO

Public health response to biological and chemical weapons

Podstawowe wytyczne WHO dla systemów ochrony zdrowia w zakresie przygotowania i reagowania na użycie broni biologicznej i chemicznej.

WHO · 2004
IAEA

Manual for First Responders to a Radiological Emergency

Podręcznik Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej (z WHO i PAHO): strefy wygrodzenia, ochrona ludności, kontrola skażeń.

IAEA · EPR-First Responders
JESIP

Initial Operational Response to a hazardous substance incident

Brytyjskie zasady wstępnego reagowania: „Remove, Remove, Remove”, sygnały skażenia, dekontaminacja sucha i mokra.

JESIP · wersja 1.1, 2024
CDC

What to Do to Shelter in Place for a Chemical Emergency

Amerykańskie zalecenia schronienia się w budynku przy skażeniu chemicznym: wybór pomieszczenia, wyłączenie wentylacji, uszczelnienie.

CDC · Chemical Emergencies
FEMA

Radiation Emergencies

„Get inside, stay inside, stay tuned”: zasady schronienia przy skażeniu promieniotwórczym i dekontaminacji osób.

FEMA · Ready.gov
RCB

Bądź gotowy — poradnik na czas kryzysu i wojny

Polski poradnik Rządowego Centrum Bezpieczeństwa dla ludności, m.in. o postępowaniu przy skażeniu terenu.

RCB · gov.pl

Podstawa prawna: ustawa z 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej (Dz.U. 2024 poz. 1907); rozporządzenie MSWiA z 4 listopada 2025 r. w sprawie warunków technicznych dla budowli ochronnych oraz warunków technicznych ich użytkowania i usytuowania (Dz.U. 2025 poz. 1548). Dane o detektorach: karty katalogowe i opracowanie „X-System — Building CBRN Monitoring” Bertin Environics. Nazewnictwo wg SIBO-001.

11pytania

Pytania i odpowiedzi

Czym różnią się BŚT od TŚP?

Bojowe środki trujące zostały opracowane jako broń chemiczna i są zakazane Konwencją o zakazie broni chemicznej. Toksyczne środki przemysłowe to substancje powszechnie produkowane i przewożone, np. chlor czy amoniak, które przy awarii lub ataku zagrażają ludziom w dużej skali.

Czy piwnica chroni przed chlorem?

Nie, jeśli nie jest hermetyczna. Chlor jest cięższy od powietrza i gromadzi się w pomieszczeniach podziemnych. Chroni schron hermetyczny z filtrowentylacją i nadciśnieniem albo przejście na wyższe kondygnacje, zgodnie z komunikatami służb.

Czy filtr w schronie zatrzymuje wszystkie skażenia?

Filtr HEPA zatrzymuje cząstki, w tym pył promieniotwórczy i aerozole biologiczne, a węgiel aktywny pochłania pary BŚT i wiele TŚP. Węgiel nie zatrzymuje tlenku węgla, a pojemność wobec części TŚP jest ograniczona, dlatego schron ma tryb izolacji, a detekcja pomaga wybrać właściwy tryb.

Co zrobić, gdy ogłoszono skażenie chemiczne w okolicy?

Wejdź do budynku, zamknij okna i drzwi, wyłącz wentylację, wybierz pomieszczenie z małą liczbą okien, uszczelnij je i śledź komunikaty. Wychodź dopiero po odwołaniu zagrożenia.

Co zrobić po kontakcie z nieznaną substancją?

Oddal się od miejsca skażenia, zdejmij odzież wierzchnią i usuń substancję ze skóry suchym materiałem, a przy pieczeniu skóry spłukuj ją wodą. Najważniejsze jest pierwsze 15 minut. Zadzwoń pod 112 i nie jedź sam do szpitala.

Jak długo pozostać w schronieniu przy skażeniu promieniotwórczym?

Ready.gov zaleca co najmniej 24 godziny w środku solidnego budynku, z dala od okien, najlepiej w piwnicy lub jego centralnej części, chyba że służby zdecydują inaczej. Zdjęcie odzieży wierzchniej usuwa do 90 % materiału promieniotwórczego.

Gdzie montuje się detektory skażeń w budynku?

Bertin Environics wskazuje czerpnie powietrza, wejścia, sale konferencyjne, miejsca przyjmowania poczty i ładunków oraz dachy. W budowli ochronnej podstawą jest węzeł detekcyjny przy czerpni powietrza i przy wejściach.

Czy ukrycie chroni przed skażeniami?

Ukrycie ma konstrukcję niehermetyczną. U-2 i U-3 osłabiają promieniowanie gamma co najmniej 100 razy, ale nie chronią przed parami BŚT i TŚP. Ochronę przed skażeniem środowiska wewnętrznego zapewnia schron z filtrowentylacją.

Dobierzemy ochronę przed skażeniami dla Twojego obiektu

Filtrowentylacja Temet, detekcja skażeń Bertin Environics (jesteśmy wyłącznym przedstawicielem), zawory hermetyczne i wywiewne klapy schronowe w jednym zestawieniu.

Zapytaj o dobór →